Yakup Kadri Hayatı Ve Eserleri

YAKUP KADRİ KARAOSMANOĞLU
HAYATI

Yakup Kadri, 17. yüzyılın sonlarından başlayarak Saruhan
Vilayeti denilen Aydın ve Manisa bölgesinde hüküm sürmüş Karaosmanoğlu
sülalesindendir. Mısır'da İbrahim Paşa konağına yerleşen ve orada İkbal
Hanımla evlenen Kadri Beyin oğludur. 27 Mart 1889'da Kahire'de doğdu.
İbrahim Paşa'nın ölümü üzerine altı yaşındayken ailesi ile birlikte
Manisa'ya geldi. İlköğrenimine Fevziye Mekteb-i İptidaisinde başladı.
İki yıl sonra da İzmir idadisine gönderildi (1903). Şahabettin Süleyman'la
arkadaşlığı buradan gelir. Ama öğrenimini tamamlayamaz. Babası daha o
öğrenime başlamadan ölmüş, İkbal Hanımın satılacak mücevherleri kalmamıştır.

Aile yeniden Mısır'a dönünce İskenderiye'deki Freres'ler Fansız
okuluna girdi. Burada bir yıl okudu. İdadi özlemi onu İzmir'e çektiyse de,
tatilini geçirmek üzere geldiği Mısır'da (1906) Jön Türk'lerle tanıştı.
İzmir'e dönmekten vazgeçti. Sınava yeniden girdiği
Freres'ler okulunda iki yıl sonra bakaloryasını vererek ortaöğrenimini
tamamladı.

1908'de ailece yurda döndüler. İstanbul'a yerleştiler. Yakup
Kadri Mekteb-i Hukuk'a girdi. Ama bitirmeden, üçüncü sınıftan ayrıldı. Bu
arada İbsen'den esinlenerek yazdığı Nirvana adlı tek perdelik oyunu
yayımlanmış; arkadaşı Şahabettin Süleyman'ın aracılığıyla Fecr-i Ati
topluluğuna katılmıştır. Bir yandan Fecr-i Aticilere
yönelik eleştirilere cevap vermekte, bir yandan da Servet-i Fünun'da küçük
hikayeler yayımlamaktadır. Mensur şiirleri de bu ilk döneminin ürünleridir.
1912'de tüberküloza yakalandığını öğrenir. Ama ancak 1916'da
tedavi için İsviçre'ye gidebilecek, üç buçuk yıl orada kalacaktır.
Bektaşilikle ilgisi de bu yıllarda, İsviçre'ye gitmeden öncedir. O
sıralar Paris'ten yeni dönmüş olan Yahya Kemal'in de etkisiyle Yunan ve
Latin kaynaklarına dayalı yeni bir sanat anlayışını savunmaya başlamıştı.
Ayrıca Doğu mitolojisiyle de ilgileniyor, bir mistisizme yöneliyordu. Bu
eğilim onu Bektaşi tekkesine itti. Nur Baba romanını yazdı gözlemlerinden
yararlanarak. Ama hem karşılaşacağı tepkiler, hem İsviçre'ye gidişi romanın
yayınlanmasını engelledi.
1913'te ilk hikaye kitabını çıkarır: Bir Serencam. Ama önce Balkan,
ardından da 1.Dünya Savaşları, bu savaşlarla gelen yıkım,
Yakup Kadri'de bir değişime yol açacak, sanatın şahsi ve muhterem olduğu
düşüncesinden yavaş yavaş uzaklaşacaktır. Mondros
Antlaşmasından sonra onu İkdam yazarı olarak görürüz (1919).
Güncel olayları izleyen, Kurtuluş Savaşı'nı destekleyen bir gazetecidir
artık. Hikayeleri de Milli Mücadele ile ilgilidir. Daha
sonra o günlerin ürünü olan makalelerini Ergenekon'da toplayacaktır.
1921'de Ankara'nın çağrısı üzerine Anadolu'ya geçti. Görevli
olarak Kütahya, Simav, Gediz, Eskişehir, Sakarya yörelerini dolaştı. Önce
Mardin (1923-31), sonra Manisa milletvekili oldu (1931-34).
Evliliği de bu dönemdedir. Mutasarrıf Asaf Bey'in kızı, Burhan Asaf
Belge'nin kızkardeşi Leman Hanımla evlenmiş (11 Ekim 1923); yine bu dönemde
Kiralık Konak, Nur Baba adlı romanlarını yayımlamış. Cumhuriyet ve
Hakimiyet-i Milliye gazetelerinde makaleler
yazmış (1923-25), tedavi için ikinci kez gittiği (1926) İsviçre'den
Alp Dağlarından başlığıyla izlenimlerini kaleme almıştır. 1932 yılı ise
Yakup Kadri için ayrı bir önem taşır. Vedat Nedim Tör, Burhan Asaf Belge,
İsmail Hüsrev Tökin ve Şevket Süreyya Aydemir'le birlikte Kadro dergisini
çıkarırlar. Büyük yankı uyandıran ve tartışmalara yol açan romanı Yaban da
aynı yıl yayımlanır.
Başlangıçta ilgiyle karşılanan Kadro'da savunulan düşünceler
zararlı bulunarak derginin imtiyaz sahibi Yakup Kadri Tiran
elçiliğine atanınca (1934) dergi de kapanır. Bunu Prag (1935), La Haye
(1939), Bern (1942) elçilikleri izler. Tahran elçiliğinden sonra
(1949-51) emekli oluncaya kadar kalacağı Bern elçiliğine yeniden
getirilecektir. Zoraki Diplomat adlı anıları bu yılların ürünüdür.
1955'te emekli olunca yurda dönerek çeşitli dergi ve gazetelerde
yazılarını sürdürdü. 27 Mayıs'tan sonra Kurucu Meclis üyeliğine
seçildi. 1961'de Manisa milletvekili oldu. 1957'de de Ulus
gazetesinin başyazarlığını yüklenmişti. 1962'de Atatürk ilkelerine ters
düşüldüğünü ileri sürerek CHP'den istifa etti. 1965'ten sonra ise politikadan
çekildi. Son görevi Anadolu Ajansı Yönetim Kurulu Başkanlığıydı. 13 Aralık
1974'te Ankara'da öldü. İstanbul'da, Beşiktaş'ta Yahya Efendi mezarlığında
annesinin yanında yatmaktadır.

ESERLERİ
Hikaye: Bir Serencam (1913), Rahmet (1923), Milli Savaş Hikayeleri (1947).

Roman: Kiralık Konak (1922), Nur Baba (1922), Hüküm Gecesi
(1927), Sodom ve Gomore (1928), Yaban (1932), Ankara (1934), Bir
Sürgün (1937), Panorama (2 cilt, 1953-54), Hep O Şarkı (1956).

Mensur Şiirler: Erenlerin Bağından (1922), Okun Ucundan (1940).

Anı: Zoraki Diplomat (1955), Anamın Kitabı (1957), Vatan Yolunda
(1958), Politikada 45 Yıl (1968), Gençlik ve Edebiyat Hatıraları (1969).

Monografi: Ahmet Haşim (1934), Atatürk (1946).

Çeşitli Makaleleri: İzmir'den Bursa'ya (H. Edip, F. Rıfkı, M. Asım
ile, 1922), Kadınlık ve Kadınlarımız (1923), Seçme Yazılar (F. Rıfkı,
R. Eşref ile, 1928), Ergenekon (2 cilt, 1929), Alp Dağlarından ve
Miss Chalfrin'in Albümünden (1942).

Tiyatro Eserleri: Nirvana (1909), Veda (1909), Sağanak (1929),
Mağara (1934).

Ayrıntılı Konu Bilgileri

	Konu BaşlığıKonu: Yakup Kadri Hayatı Ve Eserleri	Cevap SayısıCevap Sayısı: 0 cevap var
	Okunma SayısıOkunma Sayısı 92 defa	Konuyu Görüntüleyenler0 Üye ve 1 Ziyaretçi konuyu incelemekte.

	Gönderen	Konu: Yakup Kadri Hayatı Ve Eserleri (Okunma Sayısı 92 defa)
0 Üye ve 1 Ziyaretçi konuyu incelemekte.